Şifre Sıfırlama

Hidrokarbonların Sınıflandırılması

Hidrokarbonlar günlük yaşamımızda kullandığımız birçok maddenin yapısında bulunmaktadır. Araçlarımızda kullandığımız petrol türevlerinde, evlerimizde kullandığımız doğal gazın yapısının yarısından fazlasında, birçok plastik malzemenin yapısında…

Hidrokarbonların en küçük üyesi olan metana yalnızca Dünya’da değil evrenin birçok yerinde rastlanmaktadır. Uranüs’ün en büyük uydusu ve “insanoğlunun yaşamını sürdürebileceği en önemli ikinci yer” olarak da adlandırılan soğuk cennet, Titan’ın yüzeyinde sıvı halde metan denizi bulunmaktadır. Bu da metanın ve hidrokarbonların Dünya dışında bulunmasını ve kozmik kökenli olduklarını kanıtlamaya yetecek bir bilgidir.

Genel olarak yapılarında “(karbon)” ve “H (hidrojen)” içeren organik bileşiklere Hidrokarbonlar denilmektedir. Hidrokarbonlar ‘Alifatik’ ve ‘Aromatik’ olmak üzere iki gruba ayrılmaktadırlar.

I) Alifatik Hidrokarbonlar

Aynı özellikleri taşıyan ve yapısal olarak birbirine benzeyen yapılar içerirler. Alifatik hidrokarbonlar yapılarında basit karbon-hidrojen bağları içerirler.

  • Doymuş hidrokarbonlar: Yapılarındaki karbon atomu  veya atomları; diğer moleküllerle yalnızca tekli bağ yapmaktadır.

Alkanlar: Parafinler da adlandırılırlar. \(C_nH_{2n+2}\)  şeklinde formüle edilirler.

  • Doymamış hidrokarbonlar: Yapılarındaki karbon atomu veya atomları; diğer moleküllerle çiftli ya da üçlü bağ yapmaktadırlar.

Alkenler: Olefinler olarak da adlandırılmaktadır. Karbon atomları arasında çift bağ vardır. \(C_nH_{2n}\)  olarak formüle edilmektedirler. Yağ oluşturmakta kullanılırlar.

Alkinler: Karbon atomları arasında üçlü bağ bulunduran doymamış hidrokarbonlardır. \(C_nH_{2n-2}\)  şeklinde formüle edilmektediler.

II) Aromatik Hidrokarbonlar

Aromatik bileşikler organik kimyada çok geç keşfedilmiştir. Aromatik bileşikler düşük C/H oranına sahip ve hoş kokulu bileşiklerdir. Adlarını hoş kokuya sahip olmalarından gelmektedir (Yunancada aroma hoş koku anlamınagelmektedir). Aromatik bileşikler halkalı yapıdadır ve bağlar tek-çift olmak üzere sırasıyla dizilmiştir.

Aromatik bileşikler, gündelik hayatımızda baharatların ve birçok bitkinin yapısında bulunmakta ve hoş koku sağlamaktadırlar. Halkalı yapıda olan ve halkalı yapıda “konjuge çift bağlar” bulunduran yapılara aromatik hidrokarbonlar veya başka bir deyişle “arenler“denilmektedir. ( Konjuge çift bağlar bir molekülde çift bağını tekli bağın takip etmesidir.)

Mehmet KÜÇÇÜK

Sosyal Medyada Paylaş

12 Görüntülenme

Eklenme Tarihi: 26.06.2021 22:23
Son Güncelleme: .. :

0 Yorum

İPTAL
Bu işlemi gerçekleştirebilmek için giriş yapmanız gerekmektedir!